του Βαγγέλη Τριάντη
Στη Δικαιοσύνη απέστειλε ο Δήμος Αθηναίων τις αγοραπωλησίες ακινήτων που ανήκουν στο Άσυλο Ανιάτων, της περιόδου 2019 – 2023. Συγκεκριμένα ο Δήμος Αθηναίων κατέθεσε μηνυτήρια αναφορά στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών προκειμένου να διερευνήσει τη διαχείριση της ακίνητης περιουσίας του Ασύλου Ανιάτων των τελευταίων πέντε ετών. Είναι η δεύτερη φορά που καταγγέλλεται ενώπιον της Δικαιοσύνης πιθανή κακοδιαχείριση της ακίνητης περιουσίας του Ασύλου για την περίοδο 2019 – 2023, μετά και από μηνυτήρια αναφορά που είχε καταθέσει πριν από ένα και πλέον χρόνο, η πρώην νομική σύμβουλος του Ασύλου, δικηγόρος Σωτηρία Κουμπούλη και είχαν δημοσιεύσει οι Data Journalists.
Όλα αυτά και ενώ ήδη έχουν ασκηθεί από την Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών διώξεις σε οκτώ μέλη του ΔΣ του Ασύλου Ανιάτων σε βαθμό κακουργήματος για το αδίκημα της απιστίας για τη διαχείριση της ακίνητης περιουσίας έως το 2018, μετά από μηνυτήρια αναφορά του Δήμου Αθηναίων, επί δημαρχίας Γιώργου Καμίνη. Τι συμβαίνει λοιπόν με τη διαχείριση της ακίνητης περιουσίας του Ασύλου Ανιάτων; Οι Data Journalists παραθέτουν μία ακόμη έρευνα.
Η νέα εξέλιξη
Το Άσυλο Ανιάτων είναι ένα φιλανθρωπικό ίδρυμα που μετρά 130 χρόνια ζωής. Συστήθηκε το 1893 και αποτελεί ένα από τα παλαιότερα φιλανθρωπικά σωματεία της χώρας που μέχρι και σήμερα έχει παράσχει βοήθεια σε χιλιάδες συνανθρώπους μας ενώ εποπτεύεται από το Δήμο Αθηναίων. Διαθέτει τεράστια ακίνητη περιουσία -ξεπερνά τα 826 ακίνητα-, η οποία του κληροδοτήθηκε από ευαισθητοποιημένους πολίτες.
Η νέα μηνυτήρια αναφορά του Δήμου Αθηναίων κατατέθηκε ενώπιον της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθηνών στις 3 Απριλίου του 2024. Αυτό ανέφερε κατά την 22η συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου η αντιδήμαρχος Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Ισότητας του Δήμου Αθηναίων, Μαρία Στρατηγάκη μετά από ερώτηση της Δημοτική Συμβούλου με την παράταξη Ανοιχτή Πόλη του Δήμου Αθηναίων, Δέσποινα Αλεβιζάκη. Όπως ανέφερε μεταξύ άλλων η αντιδήμαρχος Κοινωνικής Αλληλεγγύης του Δήμου Αθηναίων, στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών διαβιβάστηκε ένας ογκώδης φάκελος με πολλά στοιχεία σχετικά με τις αγοραπωλησίες ακινήτων της περιόδου 2019 – 2023. Οι καταγγελίες διαβιβάστηκαν από τον Δήμο Αθηναίων και ενώπιον της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας (ΕΑΔ), ενώ παράλληλα η κα Στρατηγάκη ανέφερε και κάτι ακόμη: Την πιθανότητα προσφυγής του Δήμου Αθηναίων ενώπιον της Δικαιοσύνης με αίτημα την αντικατάσταση της διοίκησης του Ασύλου Ανιάτων. Όπως είχε κάνει ο Δήμος Αθηναίων και παλαιότερα με τη διοίκηση του Γηροκομείου Αθηνών, όπου και πάλι είχαν ανακύψει ζητήματα κακοδιαχείρισης της ακίνητης περιουσίας για τα οποία επιλήφθηκε η Δικαιοσύνη.
Η 40σελιδη αναφορά
Για την ίδια περίοδο, δηλαδή από το 2019 έως το 2023, είχε καταθέσει μηνυτήρια αναφορά ενώπιον της Δικαιοσύνης και η πρώην νομική σύμβουλος του Ασύλου Ανιάτων, η δικηγόρος Σωτηρία Κουμπούλη. Οι Data Journalists είχαν παραθέσει το Μάρτιο του 2023 αναλυτικό ρεπορτάζ σχετικά με τις καταγγελίες της δικηγόρου και ενώ ήδη είχε ξεκινήσει προκαταρκτική έρευνα από την Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών.
Στη μηνυτήρια αναφορά των 40 σελίδων γινόταν λόγος για κακοδιαχείριση της ακίνητης περιουσίας του ασύλου, με ενδεχόμενη τέλεση του αδικήματος της απιστίας σε βαθμό κακουργήματος. Όπως αναφερόταν στη μηνυτήρια αναφορά, ακόμη και σήμερα η περιουσία του παραμένει «αχαρτογράφητη», καθώς εντοπίστηκαν 25 «αδήλωτα» ακίνητα ενώ σε πολλά νησιά δεν έχουν βρεθεί τα κληροδοτηθέντα ακίνητα και πολλές κληρονομιές δεν έχουν ακόμη «ανοιχτεί».
Σύμφωνα με όσα κατήγγειλε η δικηγόρος, όλα ξεκίνησαν το 2012. Μέχρι και τότε το Άσυλο Ανιάτων απαγορευόταν βάσει του καταστατικού του να εκποιεί περιουσιακά του στοιχεία προκειμένου να εξυπηρετεί τις ανάγκες του. Στις 14 Δεκεμβρίου του 2012 κατά την Έκτακτη Γενική Συνέλευση των Μελών του Ασύλου Ανιάτων αποφασίστηκε η τροποποίηση του άρθρου 3 του καταστατικού του. Συγκεκριμένα στο άρθρο 3 ως πόροι προστέθηκε το «τίμημα της εκποιήσεως περιουσιακών του στοιχείων».
Το ακίνητο και η αγορά από τον εφοπλιστή Προκοπίου
Η δικηγόρος κατήγγειλε μια σειρά από εκποιήσεις περιουσιακών στοιχείων του Ασύλου Ανιάτων σε τιμή πολύ μικρότερη από την αντικειμενική τους αξία. Ένα από αυτά αφορούσε σε εκποίηση ακινήτου του Ασύλου στο Ελληνικό που έγινε το 2021. Ως αγοράστρια του ακινήτου εμφανίζεται εταιρεία συμφερόντων του εφοπλιστή Προκοπίου.
Το τίμημα της πώλησης ανήλθε σε 5.170.000 ευρώ, ενώ η αντικειμενική του αξία ανέρχονταν σε 6.467.000 ευρώ. Εκτός από τη διαφορά μεταξύ της αξίας εκποίησης και της αντικειμενικής αξίας του ακινήτου, στη μηνυτήρια αναφορά γινόταν λόγος και για «άλλα σημεία προβληματικά στο εν λόγω συμβόλαιο που αξίζουν ποινικής διερεύνησης».
Ειδικότερα ο κ. Προκοπίου φέρεται να συμφώνησε στην αγορά της ψιλής κυριότητας στο συγκεκριμένο ακίνητο με προσύμφωνο συμβόλαιο που υπεγράφη στις 17 Ιουλίου του 2020. Την επικαρπία του ακινήτου την είχε διατηρήσει εν ζωή η δωρήτρια του Λήδα, χήρα του Παύλου Βαρδινογιάννη.
Τον Αύγουστο του 2021 το ΔΣ του Ασύλου Ανιάτων αποφάσισε την πώληση κυριότητας του συγκεκριμένου ακινήτου. Κατά τη συνεδρίαση φέρεται να τροποποιήθηκαν οι όροι του προσυμφώνου αγοραπωλησίας του 2020 «μόνο ως προς τη μεταβίβαση του δικαιώματος της πλήρους κυριότητας και όχι της ψιλής». Δηλαδή, «χωρίς να γίνεται αναφορά στο συμβόλαιο αγοραπωλησίας και σε αύξηση της αξίας του πωλούμενου ακινήτου, εξαιτίας της περιέλευσης πλέον στο άσυλο ανιάτων της πλήρους κυριότητας του ακινήτου λόγω του θανάτου της δωρήτριάς του», όπως καταγγέλλονταν.
Επιπλέον, το χρόνο που αποφασίστηκε η εκποίηση του ακινήτου δεν υπήρχαν οφειλές ή άμεσες οικονομικές ανάγκες από την πλευρά του Ασύλου.
Η αγοραπωλησία του ξενοδοχείου Πιγκάλ
Το Νοέμβριο του 2018 με απόφαση του ΔΣ πωλήθηκε το πρώην ξενοδοχείο Πιγκάλ στην οδό Αγίου Κωνσταντίνου στο κέντρο της Αθήνας. Επρόκειτο για ακίνητο 251 τ.μ. με διώροφη οικοδομή το οποίο ανήκε κατά 50% στο Άσυλο Ανιάτων και κατά 50% σε ιδιώτη. Η αξία της πώλησης ανήλθε σε 185.000 ευρώ, ενώ η αντικειμενική του αξία άγγιζε τα 534.124 ευρώ. Η αγοράστρια εταιρεία λίγες μέρες μετά και συγκεκριμένα στις 30 Νοεμβρίου του 2018 μεταπώλησε το ακίνητο σε άλλη εταιρεία. Το τίμημα της συναλλαγής ανήλθε σε 218.000 ευρώ. Δηλαδή μέσα σε λίγες μόλις ημέρες, το τίμημα της πώλησης αυξήθηκε κατά 33.000 ευρώ, κάτι που «επιρρώνει τις επιφυλάξεις του πραγματογνώμονα αναφορικά με την αναγκαιότητα εμπεριστατωμένου ελέγχου του τρόπο με τον οποίο προσδιορίστηκε η έκθεση εκτίμησης του ακινήτου», όπως αναφερόταν.
Επιπλέον, όπως αναφερόταν στη μηνυτήρια αναφορά, «ένα από τα βασικότερα προβλήματα στη διαχείριση των ακινήτων του Ασύλου Ανιάτων είναι ότι δεν υπάρχει γνώση του ποιος διαμένει στα ακίνητα του, δεν υπάρχει πλήρης καταγραφή τους και ως εκ τούτου είναι αδύνατον να αξιοποιηθούν». Είναι χαρακτηριστικό ότι η σελίδα του ΑΑ δεν έχει ενημέρωση ως προς όλα τα υπό πώληση ή εκμίσθωση ακίνητα, ενώ με «την πάροδο του χρόνου τα εισοδήματα από μισθώσεις ακινήτων βαίνουν διαρκώς μειούμενα».
Κακοδιαχείριση έως το 2018
Την ίδια ώρα σημαντικές είναι οι εξελίξεις σε ότι αφορά τη δικογραφία που έχει σχηματιστεί από το 2019 σχετικά με την κακοδιαχείριση της περιουσίας του Ασύλου Ανιάτων από το 2012 έως και το 2018. Στις 25 Φεβρουαρίου του 2019 ο Δήμος Αθηναίων, επί διοίκησης Γιώργου Καμίνη, διαβίβασε φάκελο στην Εισαγγελία Πρωτοδικών της Αθήνας. Ο φάκελος περιείχε, σύμφωνα με το σχετικό δελτίο Τύπου της Δημοτικής Αρχής, μια σειρά από καταγγελίες περί «αδιαφανούς διαχείρισης της περιουσίας του Ασύλου Ανιάτων» μέχρι και το 2018.
Η Εισαγγελία διέταξε την περίοδο εκείνη τη διενέργεια προκαταρκτικής έρευνας. Το Νοέμβριο του 2020 ασκήθηκαν ποινικές διώξεις για το αδίκημα της απιστίας σε βαθμό κακουργήματος σε οκτώ μέλη του ΔΣ του ασύλου. Στη συνέχεια, τον Φεβρουάριο του 2021, η δικογραφία διαβιβάστηκε σε ανακριτή προκειμένου να προχωρήσει σε περαιτέρω διερεύνηση της υπόθεσης. Σύμφωνα με πληροφορίες των Data Journalists στα τέλη Απριλίου η δικογραφία διαβιβάστηκε ενώπιον Δικαστικού Συμβουλίου, με εισαγγελική πρόταση για τους κατηγορούμενους. Το Δικαστικό Συμβούλιο αναμένεται να αποφανθεί εάν θα υπάρξει παραπομπή ή όχι των κατηγορούμενων σε δίκη. Είναι μια ιδιαίτερα σημαντική εξέλιξη, καθώς επί χρόνια οι έρευνες της Δικαιοσύνης, κινούνταν με εξαιρετικά αργούς ρυθμούς. Μάλιστα τον Ιανουάριο του η δικηγόρος Σωτηρία Κουμπούλη είχε καταθέσει αναφορά ενώπιον του Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου στην οποία έκανε λόγο για «καθυστέρηση απονομής Δικαιοσύνης», καθώς ο ανακριτής που χειρίστηκε την υπόθεση δεν είχε προβεί σε καμία ανακριτική πράξη από το 2021 που είχε αναλάβει την υπόθεση.
Σε κάθε περίπτωση η διαχείριση της περιουσίας του Ασύλου Ανιάτων εγείρει σοβαρά ερωτήματα, για τα οποία θα πρέπει να δοθούν απαντήσεις.
